U Rwanda rwanditse amateka: Ingabo z’u Rwanda zatsinze irushanwa rya gisirikare “Warrior Competition” muri Jordanie
U Rwanda rwanditse amateka: Ingabo z’u Rwanda zatsinze irushanwa rya gisirikare “Warrior Competition” muri Jordanie
Mu mateka mashya y’imyitozo n’ubunyamwuga mu gisirikare, u Rwanda rwongeye kugaragaza ko ari igihugu cyubatse ingabo zifite ubumenyi buhanitse, nyuma y’uko Ingabo z’u Rwanda zidasanzwe (RDF Special Forces) zatsinze irushanwa mpuzamahanga rya gisirikare “14th Annual Warrior Competition”, ryabereye muri Jordanie ku kigo cya King Abdullah II Special Operations Training Center (KASOTC).
Iri rushanwa, riba buri mwaka, ryahurije hamwe amatsinda y’ingabo z’intoranywa n’abashinzwe umutekano baturutse mu bihugu bitandukanye byo ku isi, rikaba rigamije gupima ubushobozi, ubunyamwuga, imbaraga n’ubwitange by’abasirikare mu bikorwa bisaba ubuhanga n’ubushobozi bwo ku rwego rwo hejuru.
Muri 2025, ni ubwa mbere u Rwanda rwabashije kwegukana umwanya wa mbere muri iri rushanwa, rutsinze ibihugu bikomeye birimo Amerika, Ubudage, Jordanie, Ubushinwa, Koreya y’Epfo, u Butaliyani n’ibindi byinshi. Ibi byatumye izina ry’u Rwanda ryongera kuvugwa cyane mu rwego rwa gisirikare ku isi yose.
Iri rushanwa ni irihe?
“International Warrior Competition” ni irushanwa rya gisirikare ritegurwa na KASOTC (King Abdullah II Special Operations Training Center) kuva mu 2009. Ni ikigo cya gisirikare cyubatswe mu butayu bwa Jordanie kigamije gutegura imyitozo y’ingabo zidasanzwe (special operations) mu buryo bugezweho, gikoreshwa n’ingabo z’ibihugu byinshi byo ku isi.
Iri rushanwa rireba abasirikare barwanira ku butaka, abashinzwe ibikorwa byihariye, abashinzwe kurwanya iterabwoba, ndetse n’abakora mu nzego z’umutekano zidasanzwe. Abitabira bakora imyitozo ikomeye irimo:
- Kurasa mu buryo buhanitse no mu bihe bigoye,
- Gutabara abasivili bari mu kaga,
- Kugera ku ntego mu gihe cy’intambara yihuse,
- Gukoresha ibikoresho bya gisirikare bya kijyambere,
- Gukora ibikorwa byo kubohora ahafashwe n’abagizi ba nabi,
- Kugaragaza imbaraga z’umubiri n’ubwenge mu bihe bikomeye.
Ni amarushanwa aba mu gihe cy’icyumweru kimwe, aho buri tsinda ribanza gukora imyitozo, rikaza gupimwa mu marushanwa akomeye ku munsi ku munsi.
U Rwanda mu irushanwa
U Rwanda rwitabiriye iri rushanwa binyuze mu itsinda rya RDF Special Operations Team 1, rihuriza hamwe abasirikare b’intoranywa bafite ubuhanga mu kurasa, mu gutabara, mu gutegura ibikorwa by’ingabo zidasanzwe no mu gukoresha ibikoresho bigezweho.
Abasirikare b’u Rwanda bageze muri Jordanie bafite icyizere, bagaragaza imyitozo myinshi n’ubunyamwuga byabafashije kwegukana intsinzi. Ku munsi wa mbere w’amarushanwa, ikipe y’u Rwanda yerekanye ubuhanga buhanitse mu kurasa ku ntego zinyuranye no gukoresha uburyo bwa “urban combat”, ari bwo kurwana mu nyubako no mu duce tw’abantu benshi.
Mu minsi yakurikiyeho, RDF yakomeje kwigaragaza nk’itsinda rifite gahunda, imbaraga n’ubwitonzi. Mu gace ka “Hostage Rescue Operation”, aho abasirikare bagomba gutabara abantu bafashwe bugwate, abasirikare b’u Rwanda bakoze ibikorwa byatangaje abari bahari, bigatuma bagira amanota ya mbere.
Ku munsi wa nyuma, ubwo hasozwaga amarushanwa, RDF Special Forces Team 1 yatsinze mu byiciro bitanu muri birindwi, bituma itsinda ry’u Rwanda rihabwa umwanya wa mbere ku isi muri iri rushanwa ryo muri 2025.
Imbaraga ziri inyuma y’intsinzi
Umwe mu basirikare b’u Rwanda bitabiriye iri rushanwa yabwiye itangazamakuru rya KASOTC ati:
“Iyi ntsinzi tuyikesha imyitozo ikomeye tugenerwa n’igihugu cyacu. Mu Rwanda, tugira gahunda y’imyitozo idasanzwe, ikomatanya ubumenyi bwa gisirikare, ikoranabuhanga n’ubushobozi bwo gukora dufatanyije. Twagiye duharanira guhagararira igihugu cyacu neza, kandi twishimiye ko twabigezeho.”
Umuyobozi Mukuru w’Ingabo zidasanzwe mu Rwanda (Special Forces Commander) yavuze ko RDF imaze igihe itegura abasirikare bayo mu buryo bugezweho, hashingiwe ku ndangagaciro z’ubutwari, ubunyangamugayo n’ubwitange.
“Ubutwari bw’abasirikare bacu ntabwo bugaragarira ku rugamba gusa, ahubwo bugaragarira no mu myitozo n’ubunyamwuga. Iyi ntsinzi ni igihamya cy’uko Ingabo z’u Rwanda ziri ku rwego rwo hejuru, zishoboye guhangana n’ibikomeye aho byaba hose ku isi.”
Uko isi yakiriye iyi ntsinzi
Iyi ntsinzi y’u Rwanda yatumye isi yose yongera kuvuga ku buryo ingabo z’u Rwanda zigenda zigaragaza ubushobozi bukomeye. Ibinyamakuru bikomeye muri Afurika no hanze yayo byatangaje iyi nkuru, byibaza uburyo igihugu gito nk’u Rwanda cyabashije gutsinda ibihugu bifite ingabo zifite amateka maremare mu bya gisirikare.
Muri raporo yasohowe n’ihuriro mpuzamahanga ry’abahanga mu bya gisirikare (Defense Post), handitsemo ko “intsinzi y’u Rwanda muri Warrior Competition ari ikimenyetso cy’uko ibihugu bito nabyo bishobora kuba intangarugero mu kubaka ingabo zifite ikinyabupfura n’imyitozo ikomeye.”
Mu gihugu imbere, Abanyarwanda benshi bakiriye iyi ntsinzi nk’ishema ry’igihugu. Ku mbuga nkoranyambaga, amagambo nka “RDF Pride”, “Team Rwanda”, “Abasirikare bacu ni intwari” yabaye menshi cyane.
Ibisobanuro by’iyi ntsinzi mu karere
Mu gihe akarere ka Afurika y’Iburasirazuba kagifite ibibazo by’umutekano muke n’intambara muri bimwe mu bihugu nka Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, iyi ntsinzi y’u Rwanda yabaye nk’inyongera ku cyizere cy’uko ingabo z’u Rwanda ziri mu zikomeye mu karere no ku rwego rw’isi.
Abasesenguzi bavuga ko RDF yakomeje kuba ingabo z’icyitegererezo ku mugabane wa Afurika, bitewe n’imyitozo, ubuyobozi n’ubunyamwuga bushingiye ku ndangagaciro z’igihugu.
Dr. Andrew Niyonsaba, impuguke mu bya politiki n’umutekano, avuga ko iyi ntsinzi “itari iyo guhatanira umudali gusa, ahubwo ari ikimenyetso cy’ubushobozi bw’igihugu mu kubaka ingabo zicunga umutekano w’imbere n’uw’amahanga.”
“Iyo igihugu gishobora gutsinda amarushanwa nk’aya, bivuze ko gifite ubushobozi bwo gukora ibikorwa bikomeye ku rwego mpuzamahanga. U Rwanda rwagaragaje ko rutagendera ku mubare w’ingabo, ahubwo ku bumenyi n’ubunyamwuga.”
Umuco n’indangagaciro za RDF
Ingabo z’u Rwanda zamamaye cyane kubera imyitozo ikomeye, ubumenyi bwo mu bihugu by’amahanga, n’uruhare rufatika mu butumwa bwo kubungabunga amahoro ku isi. RDF imaze kohereza abasirikare mu butumwa bwa Loni n’Umuryango wa Afurika Yunze Ubumwe muri Sudani, Centrafrique, Mozambique n’ahandi.
Ubutwari n’imyitwarire myiza byazo byatumye benshi bazita “ingabo z’intangarugero” muri Afurika.
“Iyo ubona uko abasirikare bacu bakora, ukabona uko bitanga, usanga RDF itandukanye n’ingabo nyinshi z’ahandi. Bafite indangagaciro z’ubwitange, urukundo rw’igihugu, n’ubupfura,” nk’uko umwe mu basirikare bakuru yabivuze mu kiganiro na RBA.
Intsinzi y’u Rwanda muri “Warrior Competition 2025” si inkuru y’intsinzi y’ingabo gusa, ahubwo ni inkuru y’igihugu cyubaka ejo hazaza hacyo ku bunyamwuga, ubumenyi n’ubwitange.
Mu gihe ibihugu byinshi bikiri mu nzira yo gushimangira umutekano n’imyitozo ya gisirikare, u Rwanda rwerekanye ko umubare w’ingabo atari wo ugena imbaraga, ahubwo ari ubushake, imyitozo n’indangagaciro z’ubumuntu.
Nk’uko umwe mu basirikare b’u Rwanda yabisobanuye ubwo bari batsinze:
“Twarwanye bitari byo gutsinda abandi, ahubwo twashakaga kwerekana ko u Rwanda rushoboye. Ubu dusubiye mu gihugu cyacu twishimye, dutekanye, kandi dufite ishema ryo kuba Abanyarwanda.”
Aho byabereye: Amman, Jordanie
Icyo byerekana: U Rwanda ruri mu bihugu bifite ingabo z’intoranywa ku rwego rw’isi.
Icyo bivuze: Ni ikimenyetso cy’uko ubunyamwuga, imyitozo n’ubwitange byubaka igihugu gifite umutekano n’ishema ku rwego mpuzamahanga.