TRUMP yashyizeho agahenge hagati ya Iran na Israel, ibihugu byombi birashinjanya kutubahiriza ako gahenge.
TRUMP yashyizeho agahenge hagati ya Iran na Israel, ibihugu byombi birashinjanya kutubahiriza ako gahenge.
Ku wa 24 Kamena 2025, Iran na Israel binjiye mu masezerano y’agahenge, ariko ako gahenge kavugwaho ko kari kabangamiwe cyane n’uko impande zombi ziregana kukarengaho mu masaha ya mbere kamaze gutangazwa.
Agahenge katangajwe na Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald Trump, katangiye kare cyane ku munsi wo kuwa 24/6/2025. N’ubwo habayeho amakimbirane make, Iran na Israel byombi byagaragaje ko byiteguye guhagarika imirwano nyuma y’igitutu gikomeye cyaturutse kuri Trump na Amerika, nk’abafashije gutangiza ibiganiro byo kukageraho.
Ibyaha bivugwa ko byakozwe nyuma y’uko agahenge gatangajwe
Ibikorwa bivugwaho Iran:
Israel yavuze ko Iran yarashe missile nyuma y’iminota 6 agahenge gatangiye, hanyuma izindi ebyiri zirashwe nyuma y’amasaha 3 n’iminota 30.
Izo missile zose zakumiriwe cyangwa zigwa ahantu hatari abantu.
Iran yahakanye ibyo birego, ivuga ko ahubwo Israel yakomeje kugaba ibitero n’agahenge kamaze kwemezwa.
Ingabo za Israel zateye ikigo cy’ibarurishamibare n’uburinzi (radar) cya Iran hafi ya Tehran, nk’uko babyise igikorwa cyo kwihimura ku byo Iran yari imaze gukora.
Ariko nyuma y’uko Trump abahamagaye akabasaba kwitwararika, Israel yahise ihagarika ibindi bitero yari yateguye, ifata icyo gitero kimwe gusa nk’igisubizo cyo kwishyura Iran.
Minisitiri w’Ingabo wa Israel, Israel Katz, yari amaze gutanga amabwiriza yo gutangira ibitero bikomeye cyane kuri Iran, ariko ayo mabwiriza yahagaritswe mu maguru mashya nyuma y’uko Trump yinjiriye mu kibazo.
Abasesenguzi n’abayobozi mpuzamahanga baravuga ko agahenge kageragejwe ariko gakomeje kuba gateye impungenge, ku buryo ikirenzeho gito cyakongera gutuma imirwano isubukurwa.
Ingaruka ku isoko n’abaturage
Igiciro cya zahabu cyagabanutse hafi 2%, bigaragaza ko abashoramari basubiye inyuma.
Abanyamahanga ibihumbi bamaze gutangira kuva muri Israel, bamwe bagaragaza ihumure, abandi impungenge ku buryo agahenge gashobora kudakomeza.
Impamvu Donald Trump yahisemo kwinjira hagati ya Iran na Israel no gutangiza agahenge ku wa 24 Kamena 2025 zishingiye ku mpamvu z’ubukungu, politiki, umutekano w’isi, n’inyungu ze bwite za politiki. Dore ibisobanuro byagutse:
- Kuburizamo Intambara Nini y’Akarere
Trump yashakaga gukumira intambara nini hagati ya Iran na Israel, ishobora gukwirakwira mu bindi bihugu nka Libani, Siriya, Irak no mu burasirazuba bwo hagati muri rusange. Intambara nk’iyo yashoboraga gukurura Amerika mu mirwano y’ako kanya, mu gihe Trump arimo gutegura kwiyamamariza manda nshya.
Intambara kandi yashoboraga gutuma petroleum igera ku $200/akagunguru, igateza ikibazo gikomeye ku bukungu bw’Amerika n’isi.
Trump yifuzaga kugaragara nk’umuyobozi ushoboye “guhagarika intambara no kugarura amahoro”. Ubutumwa bwe bwo mu itangazamakuru bwari: “Only Trump can bring peace to the Middle East again.”
Trump yashakaga kandi kurengera Inyungu z’Ubukungu bwa Amerika
Trump ashyize imbere ibijyanye n’ubukungu: Intambara muri Israel/Iran byatumye ibiciro bya essence, zahabu, isoko ry’imigabane byose bihungabana.
Trump yari ahangayikishijwe no kurinda isoko rya Amerika, kurengera Ingabo n’abaturage ba Amerika, kuko Iran yagerageje kurasa ibisasu ku birindiro by’ingabo za Amerika muri Qatar na Irak.
Trump yabonaga ko gukomeza kurebera byashyira ingabo n’abaturage mu kaga, bigatuma ashyirwaho amakosa.
Trump yashakaga kandi kwerekana ko ashoboye ubuyobozi mpuzamahanga
Trump yashakaga kongera kwiyerekana nk’umuyobozi ukomeye ku rwego mpuzamahanga, nk’uko yigeze kubigenza agerageza guhuza Koreya ya Ruguru n’a Koreya y’Amajyepfo.