Impamvu hari aba rasta batiyogoshesha
Kubera iki hari aba rasta batiyogoshesha?
Ntibisanzwe mu muco wa vuba ko usangamo dreadlocks, ahubwo mu muco nyarwanda wa kera niho hajyaga habonekamo ibyo bitaga ibisage byagereranywa na dreadlocks z’ubungubu. Ushatse rero kumenya impamvu hari nk’umuntu utiyogeshesha, wamusanga ukamubaza impamvu yabyo.
Hari uzakubwira ko yabitewe n’uko yamenye ko hari abantu bo muri bibiliya batigeze biyogoshesha ndetse hari n’uzakubwira ko ari ukubera ko Samson wo muri bibiliya atigeze yiyogoshesha.
Hari n’umuntu utibonera umwanya cyangwa utabiha umwanya akabona gutunga umusatsi aribyo bitamutwara igihe kinini kimwe n’uko hari n’umugore wabona ko kwita ku musatsi byamutwarira umwanya agahitamo kwiyogoshesha.
Hari n’uwabiterwa n’ubukene, amafaranga abonye akumva hari ibindi agomba kuyashyiramo bitari umusatsi. Hari n’umuntu udakunda abamukoraho uko bishakiye, akaba yahitamo kubaho atiyogoshesha.
Ibirenze kuri ibyo kandi, hari n’uzakubwira ko iyo yiyogoshesheje arwara, hari n’ubifata nk’ubwiza bwe, hari n’uwaba ashaka kugaragaza itandikaniro rye n’abandi badahuje imyemerere.
Nyuma y’ibyo kandi hari abamenye ibanga ry’uko uko umuntu yiyogoshesha kenshi ari nako amahirwe yo kumera imvi yiyongera kandi we atariteguye bihagije kwakira ko avuye mu kiciro cy’abato ajya mu cy’abasheshe akanguhe.
Ibirenze kuri ibyo rero nanone binatangaje ni uko bamwe mu ba rasta atari bose, usanga harimo abanywa ibiyobyabwenge bitewe n’impamvu zabo bwite, cyane cyane ibyo mu rwego rw’urumogi, hari abiyogoshesha rero izuba ryabarasiraho ku mutwe bakaba barwara indwara zirimo umutwe w’igikatu bitewe n’ibyo biyobyabwenge baba bafashe. (kuri iyi ngingo ubushakashatsi bukaba bugikorwa).
Reka dusuzume impamvu bamwe mu ba Rasta (cyangwa abayoboke b’idini rya Rastafari) batiyogoshesha cyangwa batemera kogosha imisatsi:
- Imyemerere y’abayoboke b’Idini rya Rastafari
Idini rya Rastafari ryaturutse muri Jamaica mu myaka ya 1930, rishingiye ku myemerere ya Gikirisitu, ariko rinafite umwihariko waryo nko kwubaha Umwami Haile Selassie I wa Etiyopiya nk’intumwa y’Imana.
- Imisatsi ya “Dreadlocks” cyangwa “Locks”
Benshi mu ba Rasta bamenyekana kubera uko batereka imisatsi (nta kuyigosha cyangwa kuyitunganya), bagashaka ko yifata nk’imisatsi ya kera (ikazaba “dreadlocks”). Hari impamvu nyinshi zibyihishe inyuma:
- Impamvu z’idini: Bibanda ku murongo wo muri Bibiliya, nka Levitike 21:5 uvuga ngo “Ntibazahinga umutwe cyangwa ngo banyogoshe uruhanga rw’ubwanwa…” cyangwa Kubara 6:5 havugwa ku masezerano ya Nazirayo ko nta kintu icyo aricyo cyose cyakora ku mutwe igihe cyose umuntu yahiguriye Imana.
- Kwibohora ku mico y’abakoloni: Aba Rasta bahakana ibisigisigi by’ubukoloni birimo “standards” z’ubwiza nko gusaba abantu kogosha buri gihe ngo babe “basa neza.” Batekereza ko gufata imisatsi uko isanzwe, ntibayogoshe cyangwa ngo bayikate, ari ikimenyetso cy’ubwisanzure no kwemera uburanga bw’abirabura uko bameze karemano.
- Kwiyegurira kamere (naturalness): Kutiyogoshesha ni kimwe mu bikorwa byo kwiyegurira ubuzima karemano, nta mavuta, nta misatsi y’inyongera, nta gusuka, nta kogosha.
- Si aba Rasta bose batogosha
- Hari aba Rasta biyogoshesha (cyane cyane mu rubyiruko cyangwa abari mu mijyi), ariko bagakomeza kwiyumva nk’abayoboke ba Rastafari. Bivuze ko kutiyogoshesha atari itegeko kuri bose, ahubwo ni igice cy’imyemerere gikunze kugaragara.
Muri make:
Bamwe mu ba Rasta ntibiyogoshesha kubera imyemerere ishingiye kuri Bibiliya, umuco wo kwibohora ku migenzo y’abakoloni, ndetse n’ukwemera kamere y’umubiri n’imisatsi nk’uko Imana yabiremye. Si bose babikora kimwe, ariko hari umuzi w’iyo myitwarire mu myemerere yabo.
Rastafari mu Rwanda, uko imyemerere n’imyitwarire yabo ihuzwa n’umuco nyarwanda, n’ukuntu bakirwa muri sosiyete nyarwanda.
- Uko Rastafari yakiriwe mu Rwanda
Rastafari yageze mu Rwanda ahanini binyuze mu:
- Muziki wa reggae (Bob Marley, Lucky Dube, n’abandi),
- Abantu bagiye bayoboka uwo muco ku giti cyabo,
- Ibikorwa by’urukundo no guharanira amahoro bituma bamwe babyumva nk’imyemerere ifite indangagaciro nziza.
Mu Rwanda, Aba Rasta ni bake ugereranyije n’ibindi bihugu nka Jamaica, Etiyopiya, Kenya cyangwa Afurika y’Epfo, ariko barahari kandi bagenda bumvikana.
- Uko imyambarire n’imisatsi yabo yakirwa
- Imisatsi (dreadlocks)
- Mu muco nyarwanda wa kera, abagabo barogoshwaga, kandi abadasukura imisatsi bafatwaga nk’ab’“inkozi z’ibibi” cyangwa nk’abatereranywe.
- Bityo rero, mu baturage b’inkera, umuntu ufite “dreadlocks” ashobora gufatwa nk’udafite isuku cyangwa utitaho, n’ubwo atari ko biri.
- Gusa muri iki gihe, cyane cyane mu mijyi, hari impinduka: abantu benshi bamaze kwiga ko imisatsi ya dreadlocks atari uburangare, ahubwo ishobora kuba igice cy’umuco, ubuhanzi cyangwa imyemerere.
- Imyambarire n’imyitwarire
- Aba Rasta akenshi bambara imyenda irimo amabara atatu (umutuku, icyatsi, umuhondo), asobanura amaraso y’abahekuwe, ubuzima, n’izuba rishya.
- Uko kwitwara kwabo kwerekana kwigenga, amahoro n’ubwiyunge, ibyo bikundwa n’abantu bamwe, ariko abandi babafata nk’abanyamahanga ku muco nyarwanda wa kera.
- Imyitwarire y’aba Rasta n’indangagaciro nyarwanda
Hari aho indangagaciro za Rastafari zihura n’iz’u Rwanda:
|
||||||||||||
Gusa, hari n’aho batandukanye:
- Kutiyogoshesha bishobora gufatwa nk’uburangare aho mu Rwanda hagira isuku nk’indangagaciro. (ariko abafite dread-locks si bose batita ku isuku yazo nanone).
- Gufata cannabis (urumogi) na ho bamwe mu ba Rasta barabikoresha ku bw’idini cyangwa kigana abandi, mu Rwanda ho ni icyaha gihanwa n’amategeko.
Twavuga rero ko aba Rasta mu Rwanda ari igice cy’imyemerere n’umuco wihariye, gikunze kwitirirwa kutiyogoshesha, imyambarire idasanzwe, n’imisatsi ya dreadlocks. Gusa bitandukanye n’umuco nyarwanda wa kera ushyira imbere isuku n’imyambarire isanzwe. N’ubwo hari aho bitandukaniye, hari aho bahurira ku ndangagaciro nko kwiyubaha, amahoro n’agaciro.
Bottom of Form